GIÁO LÝ DUYÊN SANH LÀ GIÁO LÝ
CĂN BẢN
Giáo
lý duyên sanh là giáo lý căn bản của Phật giáo. Duyên sanh duyên diệt. Vạn vật
trong vũ trụ đều là duyên sanh duyên diệt đều tiến hóa vô thường, cho nên tất cả
mọi hiện tượng, đều là hư huyển, tạm bợ, giả dối, không thực. Từ một bột nước
cho đến toàn bộ thế giới, cho đến các tinh tú đều như vậy, không phải vĩnh hằng,
và không phải tồn tại vĩnh hằng thì là không thực, Phật giáo gọi là “Duyên sanh
Tính Không”.
Phật giáo thường bị người ta đánh giá là cửa
Không (Không môn), chính là vì lẽ đó, thế nhưng, đối với nghĩa Không của đạo Phật,
người ta lại hiểu lầm. Bởi vì “Không” của đạo Phật có nghĩa là không có sự vật
nào là cố định, không biến đổi, sự vật đó không phải “thực tại” chứ không phải
là không tồn tại. Đại đa số người đều cho rằng Không có nghĩa là không có gì hết,
mà Phật giáo giải thích “Không” là đạo lý “Không có thực thể”, tức là “Không thực
tại”. Như một chiếc xe là do nhiều nguyên tố và quan hệ kết hợp lại mà thành, gọi
là xe. Nhưng thực tại không phải là xe, tạm gọi là xe vậy thôi.
Do đó, Phật giáo giảng đạo “Duyên sanh Tính
không” là chú trọng mặt phân tích bản chất mà thôi, để cảnh tỉnh chúng ta đang
sống trong cảnh giới hư vọng, đừng coi danh lợi vật dục làm cho mê hoặc, biến
thành vật hy sinh của danh lợi vật dục. Cần phải buông bỏ, lòng tham danh lợi vật
dục, chứ không phải phủ định sự tồn tại của hiện tượng. Vì vậy Phật giáo tuy
nói bản thể là Không, nhưng vẫn không thể tồn tại tách rời khỏi hiện tượng hư
huyển được. Bởi nếu chưa có khả năng giải thoát khỏi sanh tử, thì vẫn nằm trong
vòng tạo tác và chịu báo của nghiệp lực. Nghiệp lực tuy là hư huyển nhưng vẫn
có khả năng lôi kéo sinh mạng tiến hay thoái trong cõi sống, được vui hay chịu
khổ.
Ở đây, không được quên rằng, tất cả hiện tượng
hư huyển, đều do nghiệp lực của chúng sinh cảm hóa mà hình thành. Do vậy, nếu
thấu rõ được đạo lý “Duyên sanh Tính
không” thì sẽ không bị huyển cảnh mê hoặc, không còn bị cái huyển cảnh lôi kéo
chi phối, sẽ được tự do, tự tại. Đó tức là giải thoát sinh tử. Một con người
không bị ngoại cảnh chi phối, trói buộc, thì người đó sẽ không còn tạo nghiệp dẫn
tới sanh tử, mà có thể giải thoát khổ sanh tử, tự chủ với sanh tử./.
{—]–{
0 nhận xét:
Đăng nhận xét