TẠI SAO TÔI ĐI XÂY CHÙA (PHẦN I)
Nhân chuyến đi qua Mỹ, Đại tướng Phạm Văn Trà tham quan viện nghiên cứu
chiến lược của mỹ, ông thấy ở Mỹ có viện nghiên cứu “Quốc phòng đời nhà Trần
của Việt Nam”. Ông ngỡ ngàng và thắc mắc, tại sao Việt Nam không thành lập viện
nghiên cứu quốc phòng Việt Nam về nhà Trần, mà Mỹ họ lại có. Ông bèn đem thắc
mắc này hỏi, vì lý do gì Mỹ họ nghiên cứu về quốc phòng Việt Nam đời nhà Trần.
Mỹ họ ca ngợi cuộc đánh thắng quân Nguyên Mông của đời nhà Trần, là một cuộc chiến
kỳ công nhất thế giới thời bấy giờ. Vì
dân số Việt Nam lúc bấy giờ chỉ có 10 ngàn dân mà đánh bại ba lần quân Nguyên
Mông hùng mạnh nhất thế giới. Sau đây một số thông tin về thời đại nhà Trần.
Triều đại nhà Trần kéo dài 175 năm (1225-
1400) trải qua 14 đời vua. Trần Nhân Tông là vua thứ 3. Vua thứ nhất là Trần
Thái Tông, đời vua thứ 2 là Trần Thánh Tông, đời vua thứ 3 là Trần Nhân Tông.
Trần Nhân Tông trị vì 1258-1308. Ông sinh 1258 mất 1308.
Nhà
Trần có ba lần đánh bại quân Nguyên Mông, lần thứ 1 triều đại vua Trần Thái
Tông chỉ huy đánh. Lần thứ 2 và 3 vua Trần Nhân Tông chỉ huy đánh cùng với đại
tướng Trần Hưng Đạo.
Sau đây ghi lại lời phát biểu của Đại Tướng
Phạm Văn Trà nhân lễ kỷ niệm 81 năm thành lập Quân đội Nhân Dân Việt Nam 12/12/
1944 – 12/12/ 2025. Tại Hà Nội.
Ông Phạm Văn Trà nói: Có một số cán bộ và nhiều người thắc mắc rằng Tôi
đi xây chùa là một việc sai lầm không đúng, nhưng mà theo tôi thì cho là đúng.
Là khi tôi đi qua Mỹ, tôi đến viện chiến lược và bộ ngoại giao của Mỹ, họ ca
ngợi rất nhiều về Trần Nhân Tông. Họ nói Trần Nhân Tông là một trong những thời
đại mà ở trên thế giới không thể có
được. Một đế quốc mạnh nhất thế giới thời bấy giờ đánh thắng cả Châu Âu, đánh
thắng cả Trung Quốc. Nhưng sang Việt Nam chỉ có 10 triệu dân thôi. Việt Nam lúc
đó chỉ có từ Quảng Bình trở ra thôi. Chỉ có 10 triệu dân mà đã ba lần đánh
thắng quân Nguyên Mông. Nhờ đánh thắng quân Nguyên Mông mà Châu Âu được giải
phóng, Trung Quốc giải phóng. Cho nên Mỹ họ có cái viện nghiên cứu về nhà Trần
và ca ngợi vua nhà Trần. Họ nói bên chúng tôi có viện nghiên cứu về nhà Trần và giải thưởng
Trần Nhân Tông.
Tôi
về suy nghĩ, một đất nước Mỹ như thế mà họ lại nghiên cứu về nhà Trần, họ bảo
là thời đại nhà Trần vĩ đại lắm, người ta không tưởng tượng được đất nước chỉ
có 10 triệu dân mà đánh thắng đoàn quân hùng mạnh nhất thế giới thời bấy giờ.
Cho nên Trung Quốc có câu: “Giá như Đại Việt ở phương Bắc thì vó ngựa của
Nguyên Mông không dày xéo vạn dặm ở Châu Âu, giá như Trung Quốc có Trần Quốc
Tuấn thì Trung Quốc không phải chịu 100 năm quân Nguyên Mông đô hộ. Cho nên Mỹ
họ nghiên cứ về nhà Trần. Một đất nước anh hùng, một dân tộc anh hùng như vậy,
ba lần đáng thắng quân Nguyên Mông.
Chính vì thế, tôi về suy nghĩ mãi. Nhưng mau được anh Kiệt (Thủ tướng Võ
Văn Kiệt) anh nói thế này: Mày thì chiến đấu trong miền Nam nhiều năm rồi, 30
năm ở trong đó thì Mầy cũng hiểu được dân Nam Bộ. Nam Bộ không có văn hóa người
kinh bao nhiêu, có rất ít. Cho nên Tao phải về hưu, Mày cũng phải về hưu phải
làm cái gì đó mang nét văn hóa truyền thống người Việt để lưu truyền lại cho
con cháu đời sau. Nam Bộ có 6 cái nhất.
Cái nhất thứ nhất là nơi sản xuất lúa gạo lớn nhất cả nước, thứ 2 là sản xuất
trái cây lớn nhất cả nước. Thứ ba là sản xuất nuôi trồng thủy sản lớn nhất cả
nước. Còn lại ba cái Tao rất buồn, thứ 4 là nếu người dân kinh đối với dân Nam Bộ thì nghèo nhất nước, càng
đi sâu vào càng thấy nghèo. Có nhiều người đi bộ đội về, sau hòa bình cải cách
ruộng đất, nhưng không được chia ruộng đất, có người cả 100 hét ta, nhưng có
nhiều người không có chút đất nào cả, đi ở nhờ, cho nên rất khổ. Thứ 5 vì nghèo
quá nên con gái Nam Bộ đi lấy chồng ngoại quốc đông nhất. Có những xóm con gái
đi hết chỉ còn thanh niên ở nhà thôi. Bấy giờ thanh niên nó chửi chúng ta đấy.
Chúng ta phải nói cho ông Mạnh biết (Nông Đức Mạnh) phải làm sao cho các cháu
có công ăn việc làm ở nhà, ở quê, ở trong nước, để có vợ có chồng có con cái
nối giống Việt Nam, chứ nó đi hết thế hệ sau thì sẽ ra sao? Cái thứ 6 Mầy ở trong niềm Nam 30 năm rồi văn
hóa tâm linh của Nam Bộ rất ít văn hóa Việt Nam, rất ít chùa chiền thì của
người Miên, chùa Hoa Kiều, Cao Đài, Tin Lành, Hòa Hảo, Thiên chúa giáo. Tao
buồn nhất khi Hậu Giang lên thành phố sáu tháng thôi, thì hai cái nhà thờ Công
giáo được xây dựng. Cái văn hóa Tây Âu nó vào rất nhanh, nhưng văn hóa Việt rất
ít. Tao không thấy chuông chùa đâu cả, chỉ thấy chuông nhà thờ, Tao rất buồn,
cho nên Tao muốn Mày làm mấy công trình tâm linh rất hay. Tao và Mầy sẽ vận
động mấy cái văn hóa Tâm linh mang văn hóa truyền thống Việt Nam vào Nam Bộ,
như đền thờ Lý Thường Kiệt, đền thờ Lê Lợi, đền thờ Trần Nhân Tông, làm mỗi
tỉnh mỗi cái. Tao nghiên cứu xây chùa thờ Phật, thờ Trần Nhân Tông, vì thời đại
Trần Nhân Tông là thời đại vỹ đại nhất của Việt Nam, đánh thắng quân Nguyên,
thì nên thờ và làm cái thiền Viện trúc Lâm. Thế thì Tao sẽ vận động, Mày sẽ
làm. Thế nhưng ông nói ba tháng sau ông chết. Mùng 8 tháng 3 đến 18 tháng 6 ông
mất bất ngờ. Lúc đầu năm 2011 làm chùa Hộ Quốc ở Phú Quốc. Dân Nam Bộ họ không
hiểu về thời Trần Nhân Tông nên họ không muốn cho, nhưng Tôi đi vận động xong,
đi các tỉnh vận động, xong các tỉnh thống nhất sẽ làm chùa thờ Phật Trần Nhân
Tông. Tức là Thiền Viện Trúc Lâm. Từ tháng 11 năm 2011 cho đến khoảng năm 2022
đã làm được tất cả tỉnh Nam Bộ, mỗi tỉnh một cái, có tỉnh, 2,3 cái, có thờ Phật
Trần Nhân Tông. Các chùa làm thì viết bằng chữ Việt Nam không viết chữ
Nho, chữ Trung Quốc, chỉ viết chữ Quốc ngữ. Có số người không đồng tình nói chữ
Nho là chữ Phật. Nhưng tôi thì cứ làm chữ Việt Nam thôi không có chữ Nho. Nhà nước bấy giờ cũng
có thành lập viện nghiên cứu Trần Nhân Tông ở Học Viện Quốc gia. Và thống nhất
viết chữ quốc ngữ, tất cả ngoài đảo, biên giới đều viết bằng chữ Việt. Ngói lợp
chùa, gạch xây chùa đều để chữ Việt để khẳn định chủ quyền Việt Nam. Bầy giờ Phật giáo cũng thống nhất kinh sách
đều viết bằng chữ Việt, tất cả các chùa đều viết chữ Quốc ngữ, tất cả sách học
của nhà sư bây giờ đều viết chữ Việt.
Phật giáo Việt Nam có nhiều phái, phái
Tịnh Độ từ Ấn Độ sang Trung Hoa rồi sang Việt Nam nên ảnh hưởng văn hóa Trung
Hoa, thờ nhiều Phật. Vì muốn đồng hóa Việt Nam nên họ đem toàn bộ văn hóa sang
Việt Nam cho nên ảnh hưởng rất lớn. Còn Phật giáo Nam tông từ Ấn Độ sang Thái
Lan, Lào, Campuchia, sang 11 nước Đông Nam Á, thì chỉ có thờ một Phật Thích Ca,
không thờ ai khác. Các chùa Khemer Nam tông, Khất sĩ cũng thờ Phật Thích Ca,
còn thiền Viện Trúc Lâm cũng thờ Phật Thích Ca. Trần Nhân Tông xác định là Việt
Nam thì mang cái văn hóa Việt Nam, không mang văn hóa nước ngoài. Những gì tốt
nhất của nhà chùa thì vẫn giữ lại, còn những gì không tốt thì bỏ, mê tín dị
đoan quá thì bỏ.
Thiền
Viện Trúc Lâm có mấy cái hay, Trần Nhân Tông sắc lệnh, ông bà cha mẹ còn sống
thì con cái phải phụng dưỡng thật tốt, sống có hạnh phúc với gia đình con cái.
Còn khi chết thì cần phải có nén hương và tấm lòng, không cần đốt vàng mã, vàng
mã là văn hóa Trung Quốc đó là cái thứ nhất. Thứ hai đạo nào cũng có một giáo
chủ thôi, đạo Thiên chúa, Tin lành thì có Jesus, đạo Hồi có Mo Ha Mếch. Đạo Phật Việt Nam chỉ
có Thích Ca, chứ không có nhiều Phật. Trung Quốc làm ra nhiều Phật để đồng hóa mình mà thôi.
Đạo Phật chỉ có một Phật Thích Ca thôi.
Riêng có Trần Nhân Tông có thờ Mẫu tức là Mẹ, mà
thờ mẹ không bao giờ được thờ ở trong chùa mà thờ ở ngoài. Mẫu là mẹ, Mẹ là
người cao quý nhất, nuôi dưỡng con cái, dạy bảo con cái, trung thành với đất
nước, trung thành với nhân dân và sống vui chung với gia đình. Người mẹ là
người vất vã nhất, và cũng sẳn sàng tha thứ cho con những sai lầm, cho nên mẹ
là người cao quý nhất, nên có điện thờ Mẫu, bấy giờ ta gọi là Phật mẫu. Chính
là Mẹ, bao giờ cũng đứng ở ngoài, không được đứng trong chùa. Tức là nói lên sự
gian khổ của người mẹ, người phụ nữ, của người mẹ, cho nên rất tôn trọng người
mẹ là cao quý.
Thứ ba là bắt ma cúng ma, bói toán không cúng,
trong chùa cấm kỵ. Có bệnh thì đi chữa bệnh, cấm không cúng vái không đúng, những cái gì không đúng thì không làm,
thì đó là thiền viện Trúc Lâm.
Thứ
tư là tất cả tiền công đức là tiền của công, phải công khai, báo cho địa phương
biết, nhưng mà nhà nước không thu, hằng năm tiền đó trích 20% để cùng với địa
phương xây dựng công trình với địa
phương. Thứ đến là giúp đỡ người nghèo, tiền công đức không được ai lấy và phải
công khai.
Điều
thứ năm Thiền Viện Trúc Lâm đã là người Việt Nam thì viết chữ Việt Nam, thờ chữ
Việt Nam không thờ chữ Trung Quốc. Khôi phục lại thiền phái Trúc Lâm là nhờ Hòa
thượng Thanh Từ, năm 1960 chính quyền Ngô Đình Diệm đàn áp Phật giáo, rồi cho
phái đoàn sang Pháp mời các Cha Đạo Công giáo về Việt Nam truyền bá. Hòa thượng
Thanh Từ sang Pháp thăm Viện bảo tàng của Pháp thấy có rất nhiều di tích của
nhà Trần. Hòa thượng về quyết tâm khôi phục lại di tích nhà Trần, tôi đi với
Hòa thượng thấy vậy, tôi nói với Hòa thượng cho khôi phục lại Phật giáo Việt
Nam đời nhà Trần. Sang Trung Quốc thì không thấy di tích gì của nhà Trần, chỉ
có một bức tranh cổ của nhà Trần. Vì thế Hòa thượng quyết tâm khôi phục lại
Phật giáo đời Trần bắt đầu vào năm 1960.
Tôi
sang Mỹ họ có viện nghiên cứu về nhà Trần, cho nên về tôi thống nhất khôi phục
lại Phật giáo nhà Trần, thì nó phù hợp hơn.
Đó là báo cáo với các đồng chí. Thực ra bây giờ tôi đã làm được mười mấy
cái rồi. Nam Bộ gần như tỉnh nào cũng có, bầy giờ sang Tây Ninh, Phú Yên, tất
cả đền liệt sĩ 30 cái. Tôi nghĩ văn hóa tâm linh đừng có quá nhiều mê tín, cái
gì đúng mình làm thì nó phù hợp, đó là báo cáo với các đồng chí. (Trích lời phát biểu lễ kỷ niệm 81 năm thành
lập Quân Đội Nhân Dân Việt Nam 1944- 2025. Tại Hà Nội. Đại tướng Phạm Văn Trà.
Bộ trưởng bộ Quốc phòng).
{—]–{
0 nhận xét:
Đăng nhận xét